Các cơ thể sống tồn tại và phát triển
ở các môi trường khác nhau đã tạo
nên sự khác biệt, tính đa dạng của
sinh vật trên Trái Đất. Vậy sự đa
dạng của sinh vật trên Trái Đất
biểu hiện như thế nào?

TIẾT 44,45 BÀI 20: SINH VẬT VÀ SỰ PHÂN BỐ CÁC ĐỚI THIÊN NHIÊN. RỪNG
NHIỆT ĐỚI

Sự đa dạng của thế giới I
sinh vật

II Các đới thiên nhiên
trên thế giới

Rừng nhiệt đới

III

BÀI 20: SINH VẬT VÀ SỰ PHÂN BỐ CÁC ĐỚI THIÊN
NHIÊN. RỪNG NHIỆT ĐỚI
I. Sự đa dạng của thế giới sinh vật

THẢO LUẬN NHÓM (3 phút)
Đọc thông tin mục 1 và quan sát hình 20.1, 20.2 trong SGK, thảo luận
theo nhóm : Hãy cho ví dụ về sự đa dạng của thế giới sinh vật ở lục địa
và đại dương mà em biết?

Đọc thông tin mục 1 và quan sát hình 20.1, 20.2 trong SGK,
thảo luận theo nhóm : Hãy cho ví dụ về sự đa dạng của thế giới
sinh vật ở lục địa và đại dương mà em biết?
- Ở lục địa có đa dạng các thảm thực vật như các loại rừng,
rừng nhiệt đới, rừng lá kim,….. Các loại động vật sinh sống
cũng cực kì phong phú, đa dạng có động vật sinh sống ở rừng
cũng có động vật sinh sống ở các hoang mạc. Rất nhiều loài
động vật khác nhau sinh sống trên lục địa. Các loài này có kích
thước, chủng loại và số lượng khác nhau. Một số loài như : Hổ,
báo, voi, cáo, gấu, chuột, chim, ếch, rắn, mèo, bò cạp.... 
- Ở đại dương có rất nhiều loài cá, tôm, cua, rùa, tảo biển,...
sinh sống dưới đại dương.

Rừng lá kim

Rừng nhiệt đới

Thảo nguyên

Xavan

BÀI 20: SINH VẬT VÀ SỰ PHÂN BỐ CÁC ĐỚI THIÊN
NHIÊN. RỪNG NHIỆT ĐỚI
I. Sự đa dạng của thế giới sinh vật
1. Thực vật
- Thực vật có vai trò chủ yếu trong sự hình thành các thảm
thực vật. Hiện có gần 300000 loài thực vật đã được xác định
trên thế giới.
2. Động vật

2. Động vật

THẢO LUẬN NHÓM ĐÔI (5 phút)
Đọc thông tin mục 2 và quan sát hình 20.2 trong SGK, thảo
luận hoàn thành phiếu học tập:
Môi trường
sống

Động vật

Trên cạn

Hươu cao cổ, voi,
gấu trắng, ngựa,…

Dưới nước

Cá heo, rùa, cá
mập, tôm, cua….

BÀI 20: SINH VẬT VÀ SỰ PHÂN BỐ CÁC ĐỚI THIÊN
NHIÊN. RỪNG NHIỆT ĐỚI
I. Sự đa dạng của thế giới sinh vật
1. Thực vật
- Thực vật có vai trò chủ yếu trong sự hình thành các thảm
thực vật. Hiện có gần 300.000 loài thực vật đã được xác định
trên thế giới
2. Động vật
- Động vật có khả năng di chuyển để thích nghi với môi trường
nên sự phân bố của động vật ít phụ thuộc vào khí hậu.

BÀI 20: SINH VẬT VÀ SỰ PHÂN BỐ CÁC ĐỚI THIÊN
NHIÊN. RỪNG NHIỆT ĐỚI
II. Các đới thiên nhiên trên thế giới

II. Các đới thiên nhiên trên thế giới
1. Quan sát lược đồ hình 20.3, em hãy kể
tên và xác định các đới thiên nhiên trên
thế giới.
2. Dựa vào lược đồ hình 20.3 và thông tin
SGK, hãy nêu đặc điểm của đới nóng, đới
ôn hòa, đới lạnh về Phạm vi; Khí hậu;
Thực vật; Động vật
3. Liệt kê các đới thiên nhiên theo châu
lục.

Châu lục

Đới thiên nhiên

1. Quan sát lược đồ hình 20.3, em hãy kể tên và xác định các đới
thiên nhiên trên thế giới.

2. Dựa vào lược đồ hình 20.3 và thông tin SGK, hãy nêu đặc điểm của đới nóng, đới ôn
hòa, đới lạnh về: Phạm vi; Khí hậu; Thực vật; Động vật.
Đới khí hậu

Đới nóng

Đới ôn hòa

Đới lạnh

Phạm vi

Trải dài giữa hai chí
tuyến thành một vành đai
liên tục bao quanh Trái
Đất

Nằm giữa đới nóng và đới
lạnh khoảng giữa hai chí
tuyến đến hai vòng cực

Trong khoảng từ vòng
cực về phía hai cực

Khí hậu

Quanh năm nóng, nhiệt
độ cao, chế độ mưa khác
nhau tùy khu vực

Mang tính chất trung
gian giữa đới nóng và
lạnh, thời tiết hay thay
đổi thất thường.

Khắc nghiệt. Quanh
năm lạnh, nhiệt độ
trung bình và lượng
mưa rất thấp.

Thực vật

Phong phú, đa dạng:
rừng mưa nhiệt đới, rừng
nhiệt đới gió mùa, xa
van,...

Động vật

Phong phú và đa dạng

Thay đổi từ Tây sang Nghèo nàn, chủ yếu là
Đông (Rừng taiga, cây cây thấp, lùn xen với
hỗn hợp, rừng lá cứng, rêu, địa y.
thảo nguyên,...)
Hươu, cáo, chó sói, các Gấu trắng, hải cẩu, cá
voi,….
loài gặm nhắm,…

3. Liệt kê các đới thiên nhiên theo châu lục

Châu lục

Đới thiên
nhiên

Châu Phi

Đới Nóng

Châu Âu

Đới Ôn Hòa

Châu Nam Cực

Đới Lạnh

II. Các đới thiên nhiên trên thế giới
Đới khí hậu

Đới nóng

Đới ôn hòa

Đới lạnh

Phạm vi

Trải dài giữa hai chí
tuyến thành một vành đai
liên tục bao quanh Trái
Đất

Nằm giữa đới nóng và đới
lạnh khoảng giữa hai chí
tuyến đến hai vòng cực

Trong khoảng từ vòng
cực về phía hai cực

Khí hậu

Quanh năm nóng, nhiệt
độ cao, chế độ mưa khác
nhau tùy khu vực

Mang tính chất trung
gian giữa đới nóng và
lạnh, thời tiết hay thay
đổi thất thường.

Khắc nghiệt. Quanh
năm lạnh, nhiệt độ
trung bình và lượng
mưa rất thấp.

Thực vật

Phong phú, đa dạng:
rừng mưa nhiệt đới, rừng
nhiệt đới gió mùa, xa
van,...

Động vật

Phong phú và đa dạng

Thay đổi từ Tây sang Nghèo nàn, chủ yếu là
Đông (Rừng taiga, cây cây thấp, lùn xen với
hỗn hợp, rừng lá cứng, rêu, địa y.
thảo nguyên,...)
Hươu, cáo, chó sói, các Gấu trắng, hải cẩu, cá
voi, chim cánh cụt,….
loài gặm nhắm,…

BÀI 20: SINH VẬT VÀ SỰ PHÂN BỐ CÁC ĐỚI THIÊN
NHIÊN. RỪNG NHIỆT ĐỚI
III. Rừng nhiệt đới

III. Rừng nhiệt đới
1. Điều kiện khí hậu ở vùng nhiệt
đới như thế nào?
2. Có những kiểu rừng chính nào
ở vùng nhiệt đới?
3. Dựa vào hình 20.4, em hãy
nhận xét về các tầng cây của rừng
mưa nhiệt đới.

III. Rừng nhiệt đới
1. Điều kiện khí hậu ở vùng nhiệt đới như thế nào?
- Khí hậu nhiệt đới là loại khí hậu đặc trưng bởi
nhiệt độ cao quanh năm, trong năm có 1 thời kì khô hạn kéo
dài khoảng 3 đến 9 tháng, thường không có sương giá và
những thay đổi về góc mặt trời là nhỏ do chúng chiếm vĩ độ
thấp. Ánh nắng mặt trời tại các vùng này khá gay gắt. Tuy
nóng quanh năm, nhưng vẫn có sự thay đổi theo mùa.
- Thường chỉ có hai mùa: mùa mưa và mùa khô. Lượng mưa
trung bình khoảng 500mm đến 1500mm chủ yếu tập trung vào
mùa mưa. Lượng mưa thay đổi từ xích đạo về chí tuyến. 

III. Rừng nhiệt đới
2. Có những kiểu rừng chính
nào ở vùng nhiệt đới?
- Rừng nhiệt đới.
- Rừng nhiệt đới gió mùa.
- Rừng mưa nhiệt đới.
- Rừng xen cây rụng lá.

III. Rừng nhiệt đới

3. Dựa vào hình 20.4, em hãy nhận xét
về các tầng cây của rừng mưa nhiệt đới.
Rừng mưa nhiệt đới được chia làm các
tầng khác nhau, hay còn gọi là lớp, với
thảm thực vật được cấu tạo thành một
mô hình chiều dọc thẳng đứng từ mặt
đất đến tán rừng: tầng cỏ quyết, tầng
cây bụi, tầng cây gỗ cao trung bình từ
10-20m, tầng cây gỗ cao từ 30-40m.
tầng cây vượt tán có độ cao từ 40m trở
lên. Mỗi tầng ba gồm các loài động,
thực vật khác nhau thích nghi với điều
kiện sống ở riêng tầng đó. 

III. Rừng nhiệt đới
THẢO LUẬN NHÓM (5 phút)
Đọc thông tin mục III trong SGK, thảo luận hoàn thành phiếu học tập:
Rừng nhiệt đới
Phân bố
Nhiệt độ TB
Lượng mưa TB
Động vật
Thực vật

Sự khác nhau của rừng mưa nhiệt đới và rừng nhiệt đới gió mùa:

III. Rừng nhiệt đới
Rừng nhiệt đới
Phân bố
Nhiệt độ TB

Từ vùng Xích đạo đến hết vành đai nhiệt đới ở cả bán cầu Bắc và
bán cầu Nam
Nhiệt độ trung bình năm trên 21°C

Lượng mưa TB Lượng mưa trung bình năm trên 1700 mm
Động vật

Động vật rất phong phú, nhiều loài sống trên cây, leo trèo giỏi như
khỉ, vượn,... nhiều loài chim ăn quả có màu sắc sặc sỡ

Thực vật

Rừng gồm nhiều tầng: trong rừng có nhiều loài cây thân gỗ, dây leo
chẳng chịt; phong lan, tầm gửi, địa y bám trên thân cây

Sự khác nhau của rừng mưa nhiệt đới và rừng nhiệt đới gió mùa:

- Ít tầng hơn
- Phần lớn cây trong rừng bị rụng lá về mùa khô
- Rừng thoáng và không ẩm ướt bằng rừng mưa nhiệt đới

Rừng nhiệt đới

LUYỆN TẬP
1. Hãy kể tên một số loài sinh vật trên cạn và dưới
nước mà em biết.
- Trên cạn: hổ, báo, hươu, ngựa, gà, mèo, sư tử,....
- Dưới nước: cá, tôm, rùa, sao biển, sứa, mực,....

LUYỆN TẬP
Câu 2. Cho biết một số rừng nhiệt đới mà em biết .
- Rừng A-ma-dôn.
- Rừng nhiệt đới ở Madagascar.
- Jambi, Daintree ở Queensland,....

VẬN DỤNG

Em hãy sưu tầm các thông tin về một vườn quốc gia
mà em biết để chứng minh sự đa dạng của động vật và
thực vật.

VẬN DỤNG
Em hãy sưu tầm các thông tin về một vườn quốc gia mà em biết
để chứng minh sự đa dạng của động vật và thực vật.
- Vườn Quốc gia Cúc Phương (hay rừng Cúc Phương) là một khu bảo tồn
thiên nhiên, khu rừng đặc dụng nằm trên địa phận ranh giới 3 khu vực
Tây Bắc, châu thổ sông Hồng và Bắc Trung Bộ. Những loài thực vật ở
vườn quốc gia Cúc phương bao gồm:
+ Ngành quyết thực vật có 31 họ, 57 chi, 149 loài.
+ Ngành hạt trần có 3 họ, 3 chi và 3 loài.
+ Ngành hạt kín có 154 họ, 747 chi và 1588 loài.

VẬN DỤNG

Em hãy sưu tầm các thông tin về một vườn quốc gia mà em biết
để chứng minh sự đa dạng của động vật và thực vật.
- Có sự phong phú về sinh vật, động vật gồm:
+ 97 loài thú (trong đó nổi bật nhất là các loài khỉ châu Á).
+ 313 loài chim.
+ 76 loài bò sát.
+ 46 loài lương cư.
+ 11 loài cá.
+ Hàng ngàn loài côn trùng.
- Đây cũng là nơi sinh sống của một số loài động vật đang có nguy cơ
tuyệt chủng cao như Voọc đùi trắng, Cầy vằn, Báo hoa mai.

Tạm Biệt

y
ầ
h
T

Cô